Mehdi Kimdir?

Mehdi (Arapça: المهدي‎ al Mahdī), Müslümanlar tarafından ahir zamanda dünyaya geleceği ve dünyada İslam'ı hâkim kılacağına inanılan kişidir. Kur'an'da ismi geçmez. Hem Sünni hem de Şii mezhebinde Mehdi inancı görülmektedir.

Mehdiliğin Kelime Anlamı ve Görevi 

Mehdi kelimesi, "hidayete eren ya da hidayete vesile olan" anlamlarına gelmektedir. Kelime anlamı "kendisine rehberlik edilen" demek olup, Allah tarafından yol gösterilen, hususi ve şahsi bir tarzda Allah'ın hidayetine nail olan manasını almıştır.Mehdi, inanca göre deccalin olduğu bir zamanda gelecek ve deccale karşı savaşacaktır. İsa gökten yeryüzüne inince onun yanında olup deccali yenmesine yardım edecektir. Şia 12. İmam'ın mehdi olduğuna inanır.Akademik çevrede pek fazla itibar edilmeyen Mehdilik tarih boyunca olduğu gibi kendi liderlerini Mehdi, cemaatlerini de Mehdinin cemaati olarak görmek isteyen dini gruplar arasında derin etki gücüne sahiptir.

Mehdilik ve ‘Beklenen Kurtarıcı’ Olarak Benzeri İnançlar 

‘Beklenen kurtarıcı,’ ezilmiş kitlelerin ideolojisidir. Ezilen kitleler, kendilerini karanlıktan aydınlığa çıkaracak, zalimlerden intikamlarını alacak ve bozuk toplumsal yapıyı değiştirecek bir manevi güç olarak Mehdîyi beklemişlerdir. Onun hâkimiyeti altındaki dönemi, inançsızlığın yenildiği, düşmanlarının yok edildiği bir çeşit altın çağ şeklinde hayal ederler. Bu zaman diliminin genellikle dünyanın sonuna kadar süreceği ve ardından da kıyametin kopacağı düşünülür. Beklenen kurtarıcı fikri farklı isimler altında dillendirilir. Papua yerlilerinde, “Mensren” , Yahudîlik ve Hıristiyanlık’ta “Mesîh”, Hinduizm’de “Kalki”, Budizm’de “Maitraya”, Eski Mısır’da “Ameni”, Sabiîlik’te “Praşai Siva”, Şintoizm’de “Miroko”, Mecusîler de Saoşyant’, Yemenlilerde ise Kahtani kurtarıcı olarak beklenmektedirler. Moğollar, mezarına kurbanlar adadıkları Cengiz Han’ın kendilerini Çin esaretinden kurtarmak üzere, sekiz veya dokuz yüzyıl sonra dünyaya döneceğine inanmaktadırlar.

İslamda Mehdî İnancının Tarihsel Gelişimi

Tarihte Hz.İbrahim'e, Hz.Muhammed (sav.)'e, Dört Büyük Halife'ye ve Abbasiler'in 34. halifesi olan Nasır'a da Mehdi denilmiştir.Bazı yazarlar, İslamdaki Mehdî inancının kökenlerini Mecusîlik gibi Fars inançlarında ararken diğer bazıları da bunu Yahudi-Hıristiyan geleneğindeki “Mesih” öğretisine alternatif oluşturma amacına bağlarlar. Ancak köken olarak Mecusi inancı daha eskiye dayandığı için, Mesih inancını geliştiren Yahudîler’in de, bu düşüncelerini Babil sürgünü zamanında dönemin etkin dini Mazdeizm (mecusilik)den almış olması muhtemeldir. Müslümanlar, değişik kurtarıcı fikirlerinden etkilenmiş olsalar da, kendi sosyal şartlarına uygun olarak farklı bir mehdî profili (veya profilleri) ortaya koydular. Şii önderler yeni bir kurtarıcı beklemek yerine, 12. İmam’ın ölmeyip gaybete girdiği ve ileride yeniden ortaya çıkacağını ileri sürdüler. Şiilikte Mehdîlik iddiaları, ileride gelecek bir Şiî hükümetin sembolü olarak kullanılmaktaydı. Fakat sonraları Şiî ekol Mehdîyi gerçek manada anladı ve imamiye kolu onu beklemeyi bir inanç esası haline getirdi. Mehdî’ye birçok vasıflar yükleyerek, hakkında rivayetler uydurdular.İnanç hicri 3. Yüzyılın sonlarından itibaren İslam dünyasına yerleşti.

Mehdi İle İlgili Bazı Hadisler ve İlgili Yorumlar

Ebu Said El-Hudri'den rivayet edilmiştir; dedi ki: "Peygamberimizden sonra bir hadise baş göstermesinden korktuk ve Resulullah'a sorduk, buyurdu ki: Ümmetimde Mehdi vardır; çıkacak ve beş veya yedi veya dokuz -şübhe eden, ravilerden Zeydi'dir- yaşayacaktır."
Ebu Said diyor ki: "Bu müddet nedir?" diye sorduk ve Rasul-i Ekrem "senedir!" buyurdu ve şöyle devam etti: "İnsan ona gelecek ve "ey Mehdi! bana da ver, bana da ver!" diyecek; Mehdi de onun esvabını taşıyabildiği kadar dolduracaktır."-(Ehl-i beyt'imden bir zat yeryüzüne hâkim olmadıkça kıyamet kopmaz. Onun alnı açıktır, kemer burunludur. Yeryüzü zulümle dolu iken, o, dünyayı adaletle doldurur. İdaresi yedi yıl sürer.) Müslim -"Ümmetim yağmur gibidir, sonu mu, yoksa başlangıcı mı hayırlıdır, bilinmez. Evveli ben, ortası Mehdi ve sonu Mesih olan bir ümmet, asla helâk olmaz." Tirmizî -(Mehdi bendendir, yeryüzünü hak ve adaletle doldurur.) [Ebu Davud] -(Mehdi ehl-i beyttendir. Allahü teâlâ onu bir gecede olgunlaştırır.) [İbni Mace, İ.Ahmed] -(Mehdi benim soyumdandır.) [İbni Mace] -(Mehdi evladı Fatıma’dandır.) [Ebu Davud, Hakim] - Mehdi, benim Ehli Beytim'den ve evladı Fatımadandır. Ravi: Ümmü Seleme - Mehdi bizdendir. Ey Ehli Beyt! Size müjdeler olsun. Allah onu bir gecede ihraz eder. Ravi: Ali - Nasıl helak olur bir ümmet ki, evvelinde Ben, sonunda Meryem oğlu İsa ve ortasında da Ehli beytimden Mehdi vardır. Ravi: İbni Abbas -(Horasan tarafından gelen siyah sancaklılara katılın. Onların içinde Allah'ın halifesi Mehdi vardır.) [Hakim, İ.Ahmed, Deylemi] - Mehdi, Kureyşten ve ehl-i beytimdendir.) [İ.Ahmed, Baverdi] - (Kıyâmetin kopması için zamanda sadece bir günden başka vakit kalmamış da olsa Allah benim Ehl-i Beyt’imden bir zatı gönderecek yeryüzü zulümle dolduğu gibi, o yeryüzünü adaletle dolduracak- (Mehdi bizdendir. Allah bu dini nasıl bizimle paylaşmışsa, Onunla da sona erdirecektir. Ve onlar bizimle nasıl şirkten kurtulmuşlarsa, onunla da fitneden kurtulacaklardır.)-Ashab-ı Kehf, Mehdi’nin yardımcıları olacak ve İsa bunun zamanında gökten inecek ve Deccal ile harb ederken, Mehdi, onunla beraber olacaktır.) [İ.Süyuti] -(Dünyayı küfür kaplamadıkça Mehdi gelmez.-İnsanlar 1400 senesinde Mehdi’nin yanında toplanacaklardır.

Mehdi İnancı

Sünnilik'te

Kıyamete yakın dönemde zulüm ve adaletsizliğin her tarafı kapladığı bir zamanda gelip yeryüzünü adaletle dolduracağı ve İslâmı hâkim kılacağı söylenen Ehl-i beyt'ten birisi. Sünni ekolden birçok tarikat ve cemaat mehdi beklemektedir. Şiilikten farklı olarak Mehdi beklentisi ölmüş veya kaybolmuş bir kişinin dönmesi şeklinde değil, kıyamete yakın gelecek bir kişinin bu kutsal görevi yerine getirmesi şeklindedir.

Risale-i Nur Ekolünde Mehdi ve Altın Çağ Beklentisi

- İstikbal-i Dünyevide 1400 sene sonra gelecek bir hakikatı asırlarında karib zannetmişler. [8] -…Hakiki beklenilen ve bir asır sonra gelecek o zaat..- Ta ahir zamanda, hayatın geniş dairesinde asıl sahipleri, yani Mehdi ve şakirtleri, Cenab-ı Hakkın izniyle gelir, o daireyi genişlettirir ve o tohumlar sümbüllenir.- MEHDİ ÂL-İ RESÛL’ÜN temsil ettiği Kudsi Cemaatinin Şahs-i Manevîsinin üç vazifesi var. Eğer çabuk kıyâmet kopmazsa ve beşer bütün bütün yoldan çıkmazsa, o vazifeleri onun cemiyeti ve seyyidler cemaati yapacağını rahmet-i İlâhiyyeden bekliyoruz.

Keysanîlik'te

Şiiliğin ilk kollarından Keysanîyye'ye bağlı Muhtar, Muhammed bin Hanifiyye'yi Mehdi ilan ederek Kufe'da isyan ettiği zaman ilk defa Mesih anlamında Mehdi kelimesi kullanılmıştır. 700 de isyan bastırılıp Muhammed bin Hanefiyye' öldüğünde bir kısım Keysaniler, Muhammed bin Hanefiyye'nin ölmediğine ve geçici olarak saklandığına inanmışlardır. Böylece Gayba ve Rucu' inanışları ortaya çıkmıştır.

Onikicilik'te

Şiilik meşrebinin Onikicilik mezhebi de Keysaniliğin mesih inancından etkilenmiştir. 12. İmam Muhammed el Mehdi (Muhammed Muntazar) (Arapça: محمد المهدي)'ın 874'de babası ve 11. İmam Hasan el Askari'nin ölümünün ardından 4, 5 yaşındayken Gayba haline girerek 940'e kadar küçük Gayba yaşandığına ve 940'den sonra büyük Gayba haline girdiğine inanılmıştır.

İsmailîlik'te

İsmailîlik mezhebinde, diğer sülaleden gelen ve gayba eden Mesih'in Kâim olarak Rucu'u edeceğine inanılmıştır. Ve bu inanç Fatımi'in ikinci imamının adı Kâim'e yanstılmıştır.

Alevilik'te

Alevilikte Imam Mehdi onikinci Imam diye bilinir.

Abbasiler'de

Emeviler'in son döneminde Mehdi inanışı yayılmıştır. Abbasiler bu inanıştan istifade ederek Emevilerle mücadele etmiştir. Bu durum Abbasilerin 3. halifesi olan Muhammed ibn Mansur'un lakabı "el-Mehdi"'ye de yansıtılmıştır.

Muvahhidler'de

İbn Tumart, Tevhid'e ağırlık veren ve Malikî mezhebini eleşitiren hareketi başlatarak 1121'de kendini Mehdi ilan etmiş ve Murabıtları yıkmayı amaçlamıştır. 1130'de İbn Tumart ölmüş ve ardından Abdül Mumin tarafından Muvahhidler kurulmuştur.
 

Hz.Mehdi Geldi Mi? Copyright © 2009 Template is Designed by Beyhan Korkmaz